KOŁO KOMBATANTA I SENIORA

Działalność Koła Kombatanta i Seniora w Luzinie na rzecz przywracania pamięci i edukowania młodego pokolenia

Związek Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych – koło gminne w Luzinie działał prężnie przez wiele lat. Co prawda oficjalnie koło to w sensie formalnym rozwiązało się 17 września 2009 r., ale grupa zapaleńców kontynuuje jego szczytnie tradycje. Rok 2008 przypadał zatem na schyłkowy okres działalności luzińskiego koła Związku KRPiBWP, a jednak był pod wieloma względami wyjątkowy, obfitował bowiem w liczne wydarzenia z udziałem luzińskich kombatantów. Niektóre z nich były radosne, a inne - jak to 
w życiu bywa – smutne. 21 lutego po długiej i ciężkiej chorobie zmarł zasłużony, długoletni prezes Koła Wacław Bujak. Funkcję prezesa przejęła po nim  Salomea Jamrożek. Nowa Pani prezes szybko zabrała się do pracy.

Już 26 kwietnia wraz z Zarządem zorganizowała wyjazd do Potulic. Z okazji Miesiąca Pamięci Narodowej, na tamtejszym cmentarzu odbyły się obchody 63 rocznicy wyzwolenia obozu "Potulice-Lebrechtsdorf". Uroczystość rozpoczęła się odśpiewaniem hymnu narodowego. Po uroczystej mszy św. złożono kwiaty i wieńce pod pomnikiem ofiar 
i kamieniem pamiątkowym. Uczniowie z Zespołu Szkół w Potulicach przygotowali montaż słowno - muzyczny. Wśród członków luzińskiej delegacji było kilka osób więzionych 
w ówczesnym obozie w Potulicach, m.in. Kunegunda Kobiela i Franciszek Bach. Nasi Kombatanci odwiedzili ponadto groby zamordowanych w Potulicach mieszkańców gminy Luzino. Na zakończenie zainteresowani mogli zwiedzić izbę pamięci, spotkać się 
i porozmawiać z byłymi więźniami obozu.

W lipcu Związek Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych – koło w Luzinie zorganizował wycieczkę do Szymbarka i Wdzydz, w której udział wzięli nie tylko kombatanci i ich podopieczni. Zaproszenie skierowano także do młodych mieszkańców naszej gminy, a to dlatego, że do celów statutowych tej jedynej w gminie Luzino organizacji kombatanckiej należy edukacja historyczna i patriotyczna młodego pokolenia. Co ważne, młodzi chętnie skorzystali z zaproszenia i licznie uczestniczyli w tej krótkiej, ale za to bardzo pouczającej podróży w głąb naszej historii i dziedzictwa kulturowego.

Dzięki świetnemu zmysłowi organizatorskiemu Pani prezes i pięknej pogodzie, od samego początku wycieczki wszystkim uczestnikom udzielił się dobry humor i zadowolenie. Były nawet śpiewy, które umilały wszystkim podróż. Autokarem wynajętym dzięki życzliwości władz Gminy Luzino, kierowca Pan Jan Miotk bardzo sprawnie pokonał długą krętą drogę 
z Luzina do Wieżycy i  nasza grupa jako jedna z pierwszych tego dnia dotarła do Centrum Edukacji i Promocji Regionu w Szymbarku – najbardziej osobliwego muzeum pod gołym niebem na Kaszubach.

Przewodnik oprowadził grupę Kombatantów i młodzieży z Luzina po całym kompleksie muzealnym. Wśród największych atrakcji nie mogło naturalnie zabraknąć domu „do góry nogami”, w którym sprawdzić można było na własnym organizmie w praktyce prawo powszechnego ciążenia. Zwiedzono także bunkier tajnej organizacji wojskowej „Gryf Pomorski”, Dom Sybiraka, Kaplicę Jedności Narodowej i Najdłuższą deskę świata.

Kolejnym ważnym punktem na trasie wycieczki był Park Etnograficzny im. Teodory 
i Izydora Gulgowskich we Wdzydzach Kiszewskich. W tym miejscu co starsi kombatanci mogli dokonać prawdziwej podróży sentymentalnej do czasów swojego dzieciństwa, gdy eksponaty muzealne były przedmiotami codziennego użytku. Życie wówczas nie było lekkie, a ilustrują to także dawne fotografie zgromadzone we wdzydzkim skansenie. Podczas tej wizyty mogliśmy podziwiać m.in. unikalną wystawę fotografii Erazma W. Felycyna pt. „Żebë wrócył ten czas…” udostępnioną w starym wiatraku. Najwięcej emocji i wspomnień 
u starszych członków grupy przywołał widok pięknie odnowionej Zagrody szlacheckiej 
z XVII-wiecznym dworem zbudowanym w konstrukcji zrębowo-szkieletowej. Pod koniec lat 70. XX w. zagroda została tu w całości przeniesiona z naszej miejscowości gminnej – Luzina. Obecnie luziński dwór mieści wystawy stałe: „Mieszkanie szlachecko - ziemiańskie na Kaszubach z pocz. XX w.”, „Czystość i porządek domowy w k. XIX w. i pocz. XX w.” oraz „Dzieje zagrody folwarcznej z Luzina”. W spichlerzu udostępniona jest bardzo interesująca wystawa „Polacy, Niemcy, Kaszubi. Fotograficzne obrazki z życia kaszubskiej 
i pomorskiej wsi XIX i XX w.” Przygotowana we współpracy z Instytutem Herdera 
w Marburgu – Niemcy. Warto by było, aby więcej Luzinian odwiedzało Skansen we Wdzydzach, gdzie zawsze można zobaczyć ślady bogatej historii gminy Luzino.

Luziński Dwór, stan przed 1979 r. mal. Marian Mielewczyk

Ostatnim punktem wycieczki, zrealizowanym już w drodze powrotnej do domu, było Sanktuarium Matki Boskiej Sianowskiej w Sianowie. Po tym pełnym wrażeń dniu autokar szczęśliwie wrócił do Luzina. Zarówno starsi jak i młodsi uczestnicy wycieczki z pewnością nie żałują spędzonych razem chwil. Młodzież wiele się nauczyła, a starsi mogli powspominać dawne czasy. Oby więcej było tak udanych przedsięwzięć, które łączą pokolenia mieszkańców naszej gminy.

Na koniec należy podkreślić, że liczne, jakże ważne działania, podejmowane przez Związek Kombatantów RP i Więźniów Politycznych koło w Luzinie nie doszłyby do skutku, gdyby nie pełne zaangażowanie wszystkich członków Zarządu, a zwłaszcza ogromnej życzliwości władz Gminy Luzino na czele z Panem Wójtem Jarosławem Wejer.

<gok>